Μεξικό: έγκλημα και τιμωρία στη χώρα του AMLO

Μεσούσης της πανδημίας, του COVID-19, που δεν μπόρεσε να ελεγχθεί (με περισσότερους από 60.000 νεκρούς, το Μεξικό βρίσκεται δυστυχώς στην τρίτη θέση, μετά τις ΗΠΑ και τη Βραζιλία), μιας καταστροφικής οικονομικής κρίσης με αύξηση των ανέργων τουλάχιστον κατά ένα εκατομμύριο και της ακατανίκητης τάσης προς την εγκληματική βία που δεν έχει σταματημό· η χώρα ζει έναν πολιτικό σεισμό που ταρακουνάει από πάνω μέχρι κάτω το κυρίαρχο πολιτικό οικοδόμημα.

 

Πολιτική αποσύνθεση

 

Τα στοιχεία που προμήνυαν αυτή την πολιτική θύελλα υπάρχουν ήδη εδώ και δύο χρόνια. Η συντριπτική εκλογική νίκη του Αντρές Μανουέλ Λόπεζ Ομπραδόρ (ΑΜΛΟ), που σε μεγάλο βαθμό οικοδομήθηκε από τον ίδιο με την εκστρατεία αμείλικτης επίθεσης για πολλά χρόνια ενάντια στη “μαφία της εξουσίας” του PRI (Partido Revolucionario Institucional, Θεσμικό Επαναστατικό Κόμμα) και του ΡΑΝ (Partido Acción Nacional, Κόμμα Εθνικής Δράσης) -που η συγχώνευση τους στην πράξη δημιούργησε το ακρωνύμιο PRIAN- οδήγησε στην πολιτική και οργανωτική κονιορτοποίηση των δύο κομμάτων, που ήταν πυλώνες του παραδοσιακού μεξικανικού καθεστώτος κατά το μεγαλύτερο μέρος του 20ου αιώνα και μέχρι τις αρχές του 21ου.

Έτσι το κόμμα του ΑΜΛΟ, το Morena (Movimiento de Regeneración Nacional, Κίνημα Εθνικής Αναζωογόνησης), επιβλήθηκε σαν οδοστρωτήρας στα νομοθετικά σώματα (σε επίπεδο κράτους και ομόσπονδων πολιτειών). Στην πράξη, στην τελευταία φάση πριν τις προεδρικές εκλογές του 2018, που οδήγησαν στον θρίαμβό του, ο ΑΜΛΟ άρχισε με χειροπιαστό τρόπο να βάζει νερό στο κρασί του “απέναντι στη μαφία της εξουσίας”. Ο ΑΜΛΟ έδειξε σαφώς τη λογική αυτής της στροφής στην πολιτική ρητορική του, που έγινε πολύ πιο μετριοπαθής μετά την εγκατάστασή του στο πρωθυπουργικό Μέγαρο. Αν και με χαοτικό τρόπο, η πορεία της οικονομικής πολιτικής του που επικεντρωνόταν στον αγώνα ενάντια στη διαφθορά δεν διαφέρει ουσιαστικά από τις νεοφιλελεύθερες μακροοικονομικές επιταγές που κυριάρχησαν αυτά τα τελευταία τριάντα χρόνια: πλήρης στήριξη των καπιταλιστικών επιχειρήσεων, ιδιαίτερα των πιο σημαντικών· έμφαση στις ιδιωτικοποιήσεις· ακραία λιτότητα στον κρατικό προϋπολογισμό· ενίσχυση του κατασταλτικού μηχανισμού και πλήρης καθυπόταξη στην οικονομία του ισχυρού βόρειου γείτονα.

Ακόμα και όσον αφορά τους βασικούς στόχους της κυβέρνησής του, ο ΑΜΛΟ δεν διαφέρει από τους προκατόχους του, υποτάσσοντας τεράστιους οικονομικούς πόρους σε φαραωνικά ειδικά έργα που δεν καλύπτουν τις άμεσες τρέχουσες ανάγκες, όπως το αεροδρόμιο της Σάντα Λουσία, το τρένο “Μάγια” (σιδηροδρομικό έργο 1525 χιλιομέτρων που θα διασχίζει τη χερσόνησο του Γιουκατάν) και το διυλιστήριο του Τρες Μπόκας ντε Ταμπάσκο. Ο στόχος “πρώτα οι φτωχοί” έμεινε ένα σύνθημα χωρίς πραγματικό αντίκρισμα, όπως δείχνει η κατάσταση εγκατάλειψης στην οποία βρίσκεται η συντριπτική λαϊκή πλειοψηφία μέσα στην πανδημία.

Είναι προφανές ότι οι συνθήκες της οξυμένης παγκόσμιας καπιταλιστικής κρίσης που ανακοινώθηκε ήδη από το 2019 και ξεδιπλώθηκε με άγριο τρόπο με την εμφάνιση της πανδημίας επέτειναν τις συγκρούσεις, οξύνοντας έντονα όλες τις αντιφάσεις, αφήνοντας ελάχιστο ή και καθόλου περιθώριο για συμβιβασμούς. Αυτό συμβαίνει σε όλο τον κόσμο και δε θα μπορούσε παρά να εκφράζεται εξίσου και στο Μεξικό, πόσο μάλλον που μετά το 2018, είναι προφανές ότι οι μεγάλες λαϊκές μάζες εξέφρασαν, με 32 εκατομμύρια ψήφους (τον μεγαλύτερο αριθμό ψήφων στην ιστορία της χώρας), την αποστροφή τους στο σύστημα PRIAN που επίπλαστα παρουσιαζόταν ως “δημοκρατικό”, ενώ στην πραγματικότητα ήταν ένα καθεστώς παρακμής, βίας και γενικευμένης διαφθοράς. Ο πολιτικός σεισμός που ταράζει τώρα το Μεξικό έβγαλε αδιαμφισβήτητα αυτή την κατάσταση στην επιφάνεια.

Ο Εμίλιο Λοσόγια Αουστίν [πρώην πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Pemex (Μεξικανικά Πετρέλαια) από τον Δεκέμβριο του 2012 έως τον Φεβρουάριο του 2016, περίοδο κατά την οποία ο βραζιλιάνικος κολοσσός Odebrecht πρόσφερε διάφορα “προνόμια” διαφθοράς] είναι η προσωπικότητα που έγινε η πηγή του σημαντικότερου σκανδάλου εξουσίας της κυβέρνησης του ΑΜΛΟ μέχρι τώρα. Είναι ο βασικός κατηγορούμενος από το δικαστικό σύστημα για σημαντικά αδικήματα. Αλλά επίσης, χάρη στις αντινομίες του ισχύοντος δικαστικού συστήματος, ενεργεί και ως μάρτυρας, συνεργάτης και κατήγορος. Ως διευθύνων σύμβουλος της Pemex κατά το μεγαλύτερο διάστημα της κυβέρνησης του Ενρίκε Πένια Νιέτο (1η Δεκεμβρίου 2012-30 Νοεμβρίου 2018, μέλος του PRI), διέφυγε με την ανάρρηση του ΑΜΛΟ στην προεδρία, συνελήφθη στην Ισπανία και εξεδόθη στο Μεξικό τον Ιούλιο του 2020. Ο Εμίλιο Λοσόγια είναι (ήταν) το κλασικό μέλος των ανώτατων κλιμακίων των κυβερνήσεων του PRIAN και ταυτόχρονα κληρονόμος μιας οικογενειακής δυναστείας των ελίτ της εξουσίας, προορισμένος και εκπαιδευμένος για να είναι ανώτερος λειτουργός του καθεστώτος.

Όντας διεθνής αντιπρόσωπος του Πένια Νιέτο, ο Εμίλιο Λοσόγια κατηγορήθηκε άμεσα για συμφωνίες με τη βραζιλιάνικη πολυεθνική εταιρεία Odebrecht, που πρόσφερε το 2012 σημαντικές οικονομικές ενισχύσεις στην προεδρική εκστρατεία του πρώτου, με αντάλλαγμα παχυλά συμβόλαια στη συνέχεια. Οι δεσμοί της κυβέρνησης με αυτή την εταιρεία -η οποία πρόσφερε επίσης οικονομικούς πόρους που χρησιμοποιήθηκαν στις απαραίτητες δωροδοκίες για να εγκριθεί η “ενεργειακή μεταρρύθμιση” που έλαβε χώρα στα 2013/14- υπήρχαν ήδη κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης του Φελίπε Καλντερόν (2006-2012, μέλος του ΡΑΝ). Ήταν ένα ζωντανό παράδειγμα της συνενοχής μεταξύ της κυβέρνησης του Φελίπε Καλντερόν και αυτής του Πένια Νιέτο, μεταξύ του ΡΑΝ και του PRI. Η καταγγελία αυτών των γεγονότων (ένα κείμενο άνω των 60 σελίδων) που κατατέθηκε ενώπιον του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα από τον Εμίλιο Λοσόγια, στις 11 Αυγούστου, και διέρρευσε με ανορθόδοξο δικαστικά τρόπο μια εβδομάδα αργότερα, είναι η εξιστόρηση των συναντήσεων, των συμφωνιών, των χρηματικών ποσών που κατευθύνθηκαν σε δωροδοκίες, των σχέσεων των προσωπικοτήτων του πολιτικού κόσμου των κυρίαρχων ομάδων με τον τότε πρόεδρο Πένια Νιέτο και τον Λουίς Βιντεγκαράι Κάσο, που ήταν υπουργός Οικονομικών και έπειτα Εξωτερικών στην τελευταία κυβέρνηση. Εκτός από την κυκλοφορία της προαναφερθείσας καταγγελίας, διέρρευσε επίσης και ένα βίντεο. Εκεί βλέπουμε βουλευτές του ΡΑΝ να μοιράζουν σε βαλίτσες στοίβες χαρτονομισμάτων που βρίσκονται σε μεγάλους σάκους πάνω σε ένα τραπέζι.

Στη λεπτομερή εξιστόρηση της καταγγελίας του, ο Εμίλιο Λοσόγια κατονομάζει τρεις πρώην Προέδρους της Δημοκρατίας -Κάρλος Σαλίνας ντε Γκορτάρι (1988-94, από το PRI), Πένια Νιέτο και Φελίπε Καλντερόν- ως αυτουργούς και δράστες πολυάριθμων επιχειρήσεων για δισεκατομμύρια δολάρια που έφεραν και υπερκέρδη στη βραζιλιάνικη εταιρεία Odebrecht με την εξασφάλιση παχυλών συμβολαίων, αμέτρητων χορηγιών και πίστωσης από την κρατική τράπεζα (Nafinsa και Bancomext). Σε αυτούς προστίθενται: δύο πρώην υποψήφιοι για την προεδρία (ο υποψήφιος του PAN Ρικάρντο Ανάγια και ο υποψήφιος που έβαλε το PRI, ο Χοσέ Αντόνιο Μεάντε Κουριμπρένια που επίσης κατείχε δυο φορές θέση Υπουργού στην κυβέρνηση του Πένια Νιέτο)· ένα είδος αντιπροέδρου κατά τη θητεία του Πένια Νιέτο (ο Λουίς Βιντεγκαράι Κάσο, εγκέφαλος της κυβέρνησης κατά την εξαετία 2012-2018 του Πένια)· ο αποτυχημένος  δελφίνος του Καλντερόν για την προεδρική υποψηφιότητα του PAN το 2012 (ο Ερνέστο Κορντέρο που είναι τώρα γερουσιαστής)· δύο μέλη του ΡΑΝ που είναι τώρα κυβερνήτες (ο Φρανσίσκο Γκαρσία Καμπέσα ντε Βάκα της πολιτείας Ταμαουλίπας και ο Φρανσίσκο Ντομίνγκες της πολιτείας Κερέταρο)· πολλοί πολιτικοί με ιδιαίτερους δεσμούς με τον καλντερονισμό (ο Σαλβαντόρ Βέγκα Κασίγιας και ο Χόρχε Λουίς Λαβάλ Μαουρί)· ο κουνιάδος του Κάρλος Σαλίνας ντε Γκορτάρι (ο Χοσέ Αντόνιο Γκονσάλες Ανάγια, που ήταν υπουργός Οικονομικών και διευθύνων σύμβουλος της Pemex κατά την περίοδο του Πένια Νιέτο)· και 70 ακόμα άνθρωποι που συνδέονται με αυτές τις δραστηριότητες μεταξύ άλλων από τη Βουλή και την Pemex,.

 

Ο ρόλος του ΑΜΛΟ

 

Στις καθημερινές συνεντεύξεις τύπου του τον Αύγουστο, όσον αφορά το σκάνδαλο Λοσόγια, ο ΑΜΛΟ περισσότερες από μία φορά αναπαρήγαγε την κραυγή που τόσο συχνά ακούγεται στις λαϊκές διαδηλώσεις: “Ο λαός έχει αγανακτήσει με αυτά τα γαμημένα πάρε-δώσε”. Δε σταμάτησε να μιλάει, να σχολιάζει, να υπογραμμίζει και να συστήνει σε όλους να διαβάσουν τη μαρτυρία του Λοσόγια, την οποία θεωρεί, όχι άδικα, ολοκληρωτική απόδειξη της χρεοκοπίας των “νεοφιλελεύθερων” κυβερνήσεων, δηλαδή των αστών πολιτικών του αντιπάλων.

Αυτός ο αγώνας ενάντια στη διαφθορά, με επίκεντρο τα ανώτερα στρώματα, τον οδήγησε στο να πει ότι η καταγγελία του Εμίλιο Λοσόγια εντείνει την αναγκαιότητα να ζητηθεί ο λογαριασμός από τους πρώην Προέδρους της Δημοκρατίας που αναφέρονται σε αυτήν. Είναι κάτι πρωτόγνωρο στα πολιτικά χρονικά της χώρας που, για πρώτη φορά, προσγειώνει τους παντοδύναμους και άθικτους μεξικανούς Προέδρους σε μια κατάσταση δυσμενή για τα δεδομένα των εκπροσώπων της εκτελεστικής εξουσίας στη Νότια Αμερική.

Αυτή η σωρεία λεηλασιών των δημοσίων οικονομικών, δωροδοκιών και διαφθοράς που διενήργησε η Odebrecht στην υπο-ήπειρο, άγγιξε 21 προέδρους: τρεις στη Γουατεμάλα, έναν στο Ελ Σαλβαδόρ, τέσσερεις στο Περού (εκ των οποίων ένας αυτοκτόνησε -ο Άλαν Γκαρσία), δύο στην Κολομβία, δύο στον Ισημερινό και πέντε στη Βραζιλία. Όλο αυτό ενέπλεξε τελικά τρία πρόσωπα στο Μεξικό. Αυτό είναι ένα αδιαμφισβήτητο μάθημα ότι η διαφθορά είναι εγγενής του συστήματος, καθώς προκύπτει λογικά και αναπόδραστα από την καπιταλιστική εκμετάλλευση. Είναι μια αλήθεια που ο “ομπραδορισμός” (του ΑΜΛΟ) αποφεύγει και αρνείται πεισματικά, θεωρώντας ότι στο εσωτερικό των εθνικών συνόρων “δεν υπάρχει πάλη των τάξεων”. Μια ιδεολογική σύλληψη που βρίσκεται στη ρίζα του “ομπραδορισμού” μέσα στη μικροαστική τάξη, της οποίας η συγκρότηση ως ηγεμονικής πολιτικής δύναμης του αστικού κράτους στο Μεξικό την κατέστησε παντελώς εξαρτημένη από το Κεφάλαιο.

Η αμείλικτη πάλη ανάμεσα σε αυτές τις ομάδες εξουσίας, που οι ίδιες εκπροσωπούν ισχυρά αστικά συμφέροντα, έγινε εντελώς τοξική κατά την τρίτη εβδομάδα του Αυγούστου. Στις 17 Αυγούστου, παρουσιάστηκε το προαναφερθέν βίντεο, προκαλώντας πραγματική εθνική αναστάτωση, αλλά τρεις μέρες αργότερα, ακολούθησαν άλλα βίντεο, στα οποία επίσης υπήρχαν σάκοι και φάκελοι γεμάτοι με χαρτονομίσματα που παραδόθηκαν στον Πίο, τον αδερφό του Προέδρου ΑΜΛΟ. Ο τελευταίος αντέδρασε άμεσα, στις 22 Αυγούστου, δείχνοντας το συμβόλαιο της κυβέρνησης του Πένια με την Odebrecht αναφορικά με την επιχείρηση Etileno ΧΧΙ, που αφορούσε ένα ποσό 15 δισεκατομμυρίων πέσος (περίπου 750 εκατομμυρίων δολαρίων). Και δεν απέφυγε τη σύγκριση των σάκων που πήρε ο αδερφός του, με τους άλλους σάκους: “Οι αντίπαλοί μου έβγαλαν βίντεο τον αδερφό μου να λαμβάνει χρήματα με σκοπό τη συνεργασία με το Morena, το 2005. Σε κάθε περίπτωση, είναι χρήματα που του παραδόθηκαν”. Γι' αυτόν, είναι πολύ διαφορετικά από τα χρήματα της διαφθοράς της Odebrecht. Αυτά της Odebrecht είναι της διαφθοράς, τα άλλα είναι της συνεργασίας (La Jornada, 23/08/2020). Αναγνώρισε ότι ο αδερφός του και το πρόσωπο που του έδωσε τα χρήματα οφείλουν να είναι αντικείμενο έρευνας και είπε ότι ήταν έτοιμος να καταθέσει. Και το συνήθειο που έχει να εκφράζεται με λαϊκές ρήσεις συνεχίστηκε με την παρακάτω έκφραση: “Ο καλός δικαστής ξεκινάει από το σπίτι του κι αυτός που δε χρωστάει τίποτα δε φοβάται και τίποτα”.

Το πανόραμα της αστικής πολιτικής στο Μεξικό είναι θλιβερό. Ένας πρώην σύμβουλος του ομοσπονδιακού εκλογικού ινστιτούτου, ο Αλφρέδο Φιγκερόα, υπογραμμίζει ωμά τις συνέπειες αυτών των γεγονότων στη δομή των κομμάτων στο Μεξικό. Τα κόμματα υπεξαίρεσαν εκατομμύρια από τα Δημόσια Ταμεία για να αγοράσουν ψήφους και δημοσιότητα. Βουλευτές και γερουσιαστές δωροδοκήθηκαν για να υπερψηφίσουν μεταρρυθμίσεις που ιδιωτικοποίησαν την ενέργεια και την εκπαίδευση. Οι φορείς ελέγχου των εκλογών δεν παρατήρησαν ποτέ ότι ξεπεράστηκαν τα όρια εξόδων των εκλογικών εκστρατειών. Το Ελεγκτικό Συνέδριο δεν διαπίστωσε σχέση ανάμεσα στην υπογραφή δημοσίων συμβάσεων και ιδιωτικών δωροδοκιών. Όλα αυτά ήταν κάτω από τα αρπακτικά χέρια μιας “ελίτ” που δεν διαπληκτιζόταν για ιδέες αλλά για δωροδοκίες (οι περίφημες “moches”-“βαλίτσες”). Έτσι, η πολιτική έκφραση της μετάβασης προς τη δημοκρατία δεν ήταν, σε αντίθεση με όσα είπαν οι βιογράφοι της, ούτε δημοκρατική ούτε φιλελεύθερη. Καθ' οδόν προς μια δημοκρατία των “moches” δημιουργήθηκε “μια προεδρία βασισμένη στην απάτη, αυτή του Πένια Νιέτο, του οποίου η καταδίκη είναι μια από τις πιθανές συνέπειες του παρόντος σκανδάλου” (“Φαινόμενο Odebrecht”). “Το PRI και το Verde κινδυνεύουν με εξαφάνιση”, Proceso, 23 Αυγούστου 2020).

 

Το επίσημο αδιέξοδο

 

Το σκάνδαλο του Εμίλιο Λοσόγια, της Odebrecht και των παρατρεχάμενών τους [στο οποίο είναι μπλεγμένη και βουλιάζει όλη η ιεραρχία της επίσημης κάστας του PRIAN αλλά και του PRD (Partido de la revolución democrática, Κόμμα της Επαναστατικής Δημοκρατίας που δημιουργήθηκε το 1989 μετά από ρήξη στο PRI, υπό την ηγεσία του Κουαουτέμοκ Κάρντενας), κι αν εμβαθύνουμε λίγο περισσότερο, και μια σειρά από ομάδες που μπήκαν στο Μorena], είναι η χειροπιαστή απόδειξη της αποσύνθεσης της αστικής πολιτικής του Μεξικού. Οι αποδείξεις των εγκλημάτων και των παρανομιών κάθε είδους που διαπράχθηκαν από τους εκπροσώπους αυτής της αστικής τάξης -από τους υψηλότερα ιστάμενους, όπως οι προαναφερθέντες τρεις πρώην πρόεδροι, μέχρι τους ήσσονες παράγοντες- δεν αφήνουν καμία αμφιβολία για το ότι αυτοί αξίζουν να τιμωρηθούν. Η φυλακή πρέπει να είναι η μοίρα τους για να πληρώσουν τα τερατώδη εγκλήματα που διαπράχθηκαν από τους εκπροσώπους αυτούς κάτω από την εξουσία των πιο υψηλά ιστάμενων πολιτικών και, βεβαίως, στρατιωτικών αξιωματούχων.

Η συνεργασία των υψηλών κλιμακίων της εξουσίας με τον υπόκοσμο είναι άλλο ένα στοιχείο που αποδείχθηκε με το παραπάνω κατά τη διακυβέρνηση του Φελίπε Καλντερόν με τη φυλάκιση του “σούπερ μπάτσου” της κυβέρνησής του, του Χενάρο Γκαρσία Λούνα, στις Ηνωμένες Πολιτείες, που κατηγορήθηκε για συνεργασία με το συνδικάτο του ναρκεμπορίου. Είναι βέβαια η υπόθεση της εξαφάνισης των 43 σπουδαστών (της αγροτικής σχολής) της Αγιοτζινάπα (στην πόλη Ιγκάλα, στην πολιτεία Γκερέρο). Μία υπόθεση, στην οποία επιβλήθηκε η πιο απόλυτη επίσημη συγκάλυψη μετά την πραγματοποίηση προόδων στις έρευνες πριν από μερικές εβδομάδες, κατά τις οποίες υπογραμμίστηκε η αναπόφευκτη ανάγκη να εξεταστούν τα αρχεία και οι κάθε είδους πόροι των στρατιωτικών της φρουράς της Ιγκάλα, καθώς και άλλων πηγών αναφορικά με την εμπλοκή τους  στη νύχτα της Ιγκάλα, στις 26 Σεπτεμβρίου 2014.

Βυθισμένος στην τριπλή κρίση της πανδημίας, της καταστροφικής ύφεσης της οικονομίας και της εγκληματικής βίας που δεν σταματάει, ο ΑΜΛΟ μπήκε σε σύγκρουση με τους προκατόχους της εξουσίας του στο Σόκαλο (η πλατεία όπου βρίσκεται το Προεδρικό Μέγαρο), μια σύγκρουση με αβέβαιη έκβαση. Παρότι γίνονται μέσα στη συγκινητική σημερινή ατμόσφαιρα, οι δημοσκοπήσεις είναι ευνοϊκές για τη θέση του μέσα στην εγκληματική ατμόσφαιρα που αποκαλύφθηκε από τον Εμίλιο Λοσόγια. Πόσο θα κρατήσει αυτό;

Είναι μια αποφασιστική δοκιμασία από την οποία θα εξαρτηθεί ένα μεγάλο μέρος της διάρκειας της κυβέρνησής του, δηλαδή η πιο μεγάλη περίοδος. Η ενδοαστική πάλη ανάμεσα στον ΑΜΛΟ και τους αντιπάλους του δεν θα είναι η πηγή της δικαιοσύνης που απαιτεί η κατάσταση της εγκληματικότητας και παρανομίας που κυριαρχεί στο Μεξικό. Η ημερομηνία των ενδιάμεσων εκλογών του 2021 είναι ήδη στον ορίζοντα και διάφοροι λογαριασμοί θα κλείσουν. Η μοίρα του Morena αφορά τον ΑΜΛΟ, αν και δεν είναι εντελώς εξαρτημένος από το κόμμα του. Οι εβδομάδες και οι μήνες που έρχονται θα είναι κρίσιμοι. Απέναντι στην πανωλεθρία των παραδοσιακών αστικών σχηματισμών, το πεδίο είναι ανοιχτό για νέες ρεφορμιστικές εναλλακτικές ή μια ισχυρή κυβέρνηση. Μέσα στο αστικό πανόραμα, κανένας ρεφορμισμός δεν φαίνεται στον ορίζοντα: αντιθέτως, πληθαίνουν τα σημάδια μιας στρατιωτικής λύσης, όπως το είδαμε όλο και περισσότερο κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Ομπραδόρ. Ο ΑΜΛΟ, συνεπώς, επιδιώκει να συνεχίσει να ενισχύεται ως ο ισχυρός άνδρας του συστήματος.

Στο μεταξύ, ενώ μεγάλη μερίδα του λαού θέλει και περιμένει την τιμωρία των εγκληματιών που κατηγορήθηκαν για τα τωρινά σκάνδαλα, μια άλλη μερίδα των ίδιων αυτών μαζών δε θα περιμένει τη στρεβλή οδό της αστικής δικαιοσύνης. Η ταξική πάλη, που σε ένα βαθμό φρεναρίστηκε από την πανδημία, θα αναδυθεί με φόρα στην παραμικρή ένδειξη ρωγμής. Μια δουλειά πολιτικού ξεκαθαρίσματος, μια ανεξάρτητη οργάνωση, η οριοθέτηση μιας απελευθερωτικής και χειραφετητικής προοπτικής και ένα κάλεσμα σε αγώνα για τον σοσιαλισμό ως εναλλακτική λύση απέναντι στην καπιταλιστική παρακμή και αποσύνθεση· αυτά περιμένουν όλους τους δημοκρατικούς, επαναστατικούς και σοσιαλιστικούς τομείς που αναδύονται και πολλαπλασιάζονται σε όλο το Μεξικό. Το μεγάλο βραχυπρόθεσμο καθήκον είναι η οργάνωση αυτών των δυνάμεων, που είναι ακόμα περιορισμένες σήμερα, αλλά που η βαθιά κρίση που περνάμε θα τις μεταμορφώσει, με τη θέληση και τη συνειδητή σκέψη των μελών της, σε μια ισχυρή δύναμη.